To jedyna pozycja na fakturze, za którą firma nie dostaje absolutnie nic. Dlatego jej znalezienie zwykle cieszy najbardziej: problem jest techniczny, rozwiązanie też, a efekt widać od razu na kolejnych fakturach.
Dwa rodzaje energii biernej
Indukcyjna pochodzi z silników, sprężarek, pomp, transformatorów i starszego oświetlenia. To klasyka w zakładach produkcyjnych, warsztatach i chłodniach.
Pojemnościowa to nowszy problem. Generują ją zasilacze impulsowe, oprawy LED, serwerownie, UPS-y, a także długie kable przy małym obciążeniu. Paradoks polega na tym, że wiele firm dostało tę opłatę po modernizacji oświetlenia na LED, szczególnie gdy w nocy i w weekendy obiekt pracuje na minimalnym obciążeniu.
Gdzie to widać na fakturze
W części dystrybucyjnej szukaj pozycji „energia bierna indukcyjna” albo „energia bierna pojemnościowa” z kwotą. Limit dla indukcyjnej jest w umowie jako współczynnik tg φ. W wielu umowach wynosi 0,4. Pojemnościowa oddana do sieci jest zwykle rozliczana od pierwszej kilowarogodziny, bez progu.
Jeśli pozycja pojawia się raz na kilka miesięcy w drobnej kwocie, można ją obserwować. Jeśli co miesiąc, to sygnał do działania.
Jak działa kompensator
Kompensator montuje się w rozdzielni. Przy energii indukcyjnej pracują baterie kondensatorów, przy pojemnościowej dławiki. Nowoczesne kompensatory automatycznie dobierają stopnie do zmieniającego się obciążenia, więc działają i w szczycie produkcji, i w nocy.
Jak dobrać kompensator, żeby nie przepłacić
- Analiza faktur z dwunastu miesięcy: ile energii biernej, jakiego rodzaju i w których miesiącach.
- Jeśli obciążenie mocno się zmienia w ciągu doby, pomiar analizatorem sieci przez kilka dni.
- Dobór typu i mocy z zapasem na rozwój zakładu.
- Montaż przez elektryka z uprawnieniami i kontrola pierwszych faktur po uruchomieniu.
Najczęstszy błąd to kompensator dobrany tylko pod energię indukcyjną w obiekcie, który w nocy generuje pojemnościową. Wtedy jedna opłata znika, a druga rośnie.
Przy analizie faktury sprawdzam energię bierną zawsze, razem z mocą umowną i grupą taryfową. Kompensator dobieram i organizuję montaż. Więcej o kompensacji mocy biernej.
Najczęstsze pytania
Czy oświetlenie LED może powodować opłaty za energię bierną?
Tak. Dużo opraw LED, zasilaczy i sprzętu IT przy małym obciążeniu, np. nocą i w weekendy, może generować energię bierną pojemnościową rozliczaną przez operatora.
Czy kompensator się opłaca?
Jeśli opłaty za energię bierną pojawiają się na fakturach regularnie, kompensator zwykle zwraca się z zaoszczędzonych opłat. Czas zwrotu liczę na podstawie faktur konkretnej firmy.
Kto montuje kompensator?
Elektryk z uprawnieniami, po stronie instalacji odbiorcy, zgodnie z dokumentacją instalacji.